Tag Archives: Politikk

Ein hovding som ruvde!

Den dramatiske soga om Steiga-Tore

Steiga-Tore og Håkon Torefostre rir over Dovre. Måleri i Einbu-salen på Dale-Gudbrands gard.

IVAR KLEIVEN: Steiga-Tore var den mektigaste mannen som Gudbrandsdalen nokon gong har fostra. Om han ikkje synte fram dei beste sidene av folkelynnet til gudbrandsdølane, så lyt ein døme han etter tida som ho var, berre vel 70 år etter at kristendomen var komen til landet med tvang. Kor som er, var han ein hovding med ein vørnad og age, som rakk mykje vidare enn Gudbrandsdalen. Steiga-Tore var ein uroleg hause, sløg, grisk etter penning, men ein hovding som ruvde og hadde makt til å lede dølane dit han ville. Og døl var han tvers igjennom med eit breitt, fleipfullt ord på tunga om det såg aldri så mørkt ut.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Menn

Om brennevin og katolske kvinnfolk

Et spennende portrett av Ole Nilsen Steig og hans vanskelige ekteskap

Ole N Steig

Ole Nilsen Steig, 1813-1872

John Mælum var født på Mæhlum på Kjønås i 1843, og i 1911 skrev han ned noen erindringer fra sitt liv. Han skriver blant annet om slekt og kjenfolk på en svært underholdende og frisk måte. Han tenkte vel ikke at dette skulle offentliggjøres, men når det nå er gått over 100 år, og personene som omtales har vært døde i nesten 150 år, kan det være morsomt å få et lite innblikk i et liv som er så annerledes enn våre.

JOHN  MÆHLUM: Ole Nilsen Steig f. 1813, d. våren 1872, gift med Mari Olsdatter Hågenstad Han var den mest begavete mann jeg har kjent. Hans høye hvelvete panne og intelligente ansikt vitnet også om stor begavelse. Han var i lang tid pot og panne på Sør‑Fron. Fra fjernt og nær reiste folk til ham og søkte råd og vegledning i vanskelige spørsmål. Les meir

2 kommentarar

Filed under Biografiar, Jordbruk, Kvinner, Menn

Nei til bil i Fron!

Kommunestyra ser på motorvognkøyring som heilt overflødig

12121_436477679788992_1584306777_n

Slikt vil vi ikkje ha i Fron! Bilde frå Nora Marie Stormyrbakken/Vegar Skar

RAGNAR ØVRELID: Kring 1900 kom dei første bilane gjennom Fron. Kommunestyra var svært skeptiske når det galdt det nye framkomstmidlet:

Kjøring med motorvogn i fast rute innskrenkes til høyst to ganger i uken. Kjørsel utenom dette må det søkes spesielt til kommunene om. Motorsykkel bør ikke tillates. Her i distriktet der det er jernbane,  ser vi på motorvognkjøring som helt overflødig. Hestene er redde, og vanskelige å styre når de møter en slik vogn. Og veiene blir slitt ned. På bløt grus vises sporene som etter slepende stokker.

bestemte dei i Nord-Fron i 1909. I Sør-Fron var dei ikkje nådigare. Kommunstyret der såg på bilar og motorsyklar som uheldige. Dei bør helst ikkje tillatast i distriktet, i alle fall berre til visse tider om dagen, som skal bestemmast for kvart tilfelle. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Kommunikasjon

– Fron må aldri bli delt

blekastadEi intens røyst frå motsett kamp for 40 år sidan

AKSEL BLEKASTAD I 1976: – Fron er ei eldgamal kommune som aldri må bli delt att. Dei naturlege tilhøva taler mot deling, seier Aksel Blekastad i Skåbu, som vonar at dei høge herrar på Tinget tek til fornuft når det avgjerande spørsmålet om deling eller ikkje kjem opp før sommarferien. -Eg finn ikkje eit einaste føremon ved deling. Tenk berre på dei geografiske vanskapningane vi får att ved ei deling. Da Fronsbygdene vart delt i førre århundre etter å ha vore ei komune i uminnelege tider, vart det fleire gonger forsøkt med grenseendringar, men til inga nytte. Geografiske misfostre vart det same kva ein gjorde. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar

Ein Per som ikkje går utanom

I  2015 vart Per Ottesen intervjua  i Kyrkjeblad for Nord-Fron

skjermbilde-2016-04-19-kl-08-45-51

Per Ottesen 1945-2016

KJARTAN RUSET: Vi ser at Per har vore gjennom sjukdom. Han ruvar ikkje som før. Sjukdom og behandlingar har teke på. Det er litt rart å møte ein tunn Per Ottesen. Men mannen er elles den same. Vi kjenner att smilet, låtten, humøret.

– Å, det er ikkje alltid på topp, vedgår han. – Det er dagar då eg ikkje orkar stort, ikkje ein gong å lese e-postane som kjem heile tida. Men så får eg ein god dag, og føler meg nesten som før.
– Det var tøft å få diagnosen for vel eit år sidan. Men eg har fått god hjelp, har hatt mange flinke legar. Og så vert ein så veldig glad når behandlinga lukkast og det går betre for ei tid.
Per har vore alvorleg sjuk også før kreften meldte seg.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Folketru, Kommunikasjon, Kunst og handverk, Menn

Passivitet og bygdesladder

Ordføraren prøvde, men fekk det ikkje til

bydgebl1

CARL HENRIK GRØNDAHL: Det er ikkje alltid så lett å ta initiativ. Ivar Kleiven kalte Fron-historieboka si for Fronsbygdin i 1930. Da historielaget tok til å gje ut årbok i 2003, var det berre rett og rimelig at den tradisjonen heldt fram. Men i mellomtida – frå 1970 til 1972 – ga Fron kommune ut eit bygdeblad med namnet Fronsbygdin. (Fron var ei kommune den gong, frå 1966 til 1976.) -Vi har frå fleire hald fått høyre at det er behov for et blad av denne typen, skriv redaktøren i første nummer. Kritikken kom fort. Bladet ga berre eit positivt bilde av Fron kommune: -Etter mi meining er det ikkje lite som er skeivt og skakt i kommunen vår, skriv signaturen A.Ø. A.R. var ikkje nøgd med namnet: Det

kunne til nød gå an på boka til Ivar Kleiven, men på dette bladet passer det på ingen måte. Eg syns at Fronsposten er eit godt namn. Dersom bladet skal komme ut i 1971 synes eg redaksjonsnemnda bør ta opp namnespørsmålet til ny vurdering.

Og her er nemnda, som heldt fast på namnet: Les meir

Éin kommentar

Filed under Informasjon

Denna ferbainna skatten

Kæin itte storingæin leva tå blann?

PAUL HENRIK HAGE: Dette er ei gammal, samfunnskritisk vise sungen av Maria Lykkjom i eit opptak frå 1954. Eg har skrive ned teksta slik det høyrest ut for meg. Har du kommentarar eller forslag til endring, vil eg gjerne høyre det. Maria Lykkjom likte å syngje gamle viser, og ho kunne tallause utanåt. Ho var bestemor mi og vart født på Skinnehaugen i Ruste 1. mai 1874. Ho døydde på Lykkjom i Sødorp 2. juni 1969, 95 år gammal. I 1954 gjorde Johannes Kolås som var lærar på Sødorp folkeskule, eit opptak der ho fortalde frå livet sitt og song nokre viser. Her er ei med tekst på fronsmål av ukjend opphav. Er det nokon som veit meir om denne visa? Her er teksten: Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Kvinner, Musikk