Tag Archives: lokalhistorie

Vi har mista ein av dei beste

Minneord om Ragnar Øvrelid

ro2

Ragnar Øvrelid 1928 – 2016. Foto: Rasmus Stauri

I boka Hundorp med undertittel Tusenårsstaden i Oppland (Samlaget, 2005) vart Ragnar Øvrelid invitert til å skrive ein lengre artikkel om «Hundorp, garden og bygda». Han svara med ein gong positivt på det spørsmålet. Han skriv:

Tillat meg først eit personleg minnne frå ei utferd i dei fjerne 1930-åra. Når vi vestlendingar for ein gongs skuld skulle på ein lengre familietur, vart det gjerne leigd drosje. Det kosta ikkje så mykje, og da var vi fri til å ta avstikkarar og til å sjå og oppleve det vi måtte ønske. Vi overnatta på Otta, og køyrde vidare søretter dalen neste dag. Det er to ting den daverande seksåringen framleis hugsar. Det er stasjonen med lukta og synet av toget for første gong, storlokomotivet Dovregubben. Og det er Hundorp, det staselege tunet, sett frå riksveg 50. Hundorp hadde eg høyrd om, og lese i Snorre om, og spela «Historisk frikort» om. Ikkje slik at Snorre var seksåringens kjæraste lesnad, som det gjerne heiter om store nordmenn, men far min stilte tydelege krav om at den historia skulle eg i det minste ha med meg, ved sida av Tarzan-bøkene. Her fekk eg – storøygd – sjå det eg trudde var garden til Dale-Gudbrand med gravhaugar, bautastein og alt. Lite visste eg om empirestilen frå 1800-talet, så her steig sjølve Norgeshistoria fram for meg, med kong Olavs rikssamling og kamp mot avgudar. Ingen, ikkje eingong Gro Steinsland, skal få ta frå meg den opplevinga.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Kunst og handverk, Menn

Bli med TvØst på bokslepp

Møt Guri Skurdal, Vemund Hagen, Per Tofte og Rasmus Stauri i samtale med Kari Bay Haugen og hugs boka er nå til sals!

Kommenter innlegget

Filed under Informasjon, Litteratur

Kva skjedde da Frøningheimen brann?

frøningen brennCARL HENRIK GRØNDAHL: Her er eit godt døme på at aktivitet på sosiale medier, her Facebook, kan vere av stor verdi for innsamling av lokalhistorie og ei kjelde for framtidige historieskrivarar.  I 1943 brann ungdomshuset Frøningheimen ved Jensbakken. Ragnar Øvrelid skriv om brannen i Historia om Fron, bind 2:

Innbu og ein snekkarverkstad brann. I andre høgda var det også lagra 300 beslaglagde radioapparat frå Fron. Dei drog ut vindauga med brannhakar, og med hakane fekk dei også drege ein del av apparata ut, og ein del av dei uknuste vart unnalurte, enda det var streng vakt på staden. Men mesteparten av radioapparata brann.

Så la Øivind Bjørnsgård ut dette bildet frå brannen på ‎Du væt du e frå Sør-Fron når…  18. juni 2013. Da kom det mykje interessant informasjon: Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Informasjon

Kveldseto var ei hugnadsstund

«Desse kveldstimane omkring eldsmålet i dei store, romlege stuene skapte elsk til heim- og husliv og var friske, levande kjelder for gamalt, rotekte bondeliv og bondekultur.» Bilde frå frumeyer.com

IVAR KLEIVEN: Når den vanlege arbeidstida var slutt for dagen, og dei som dreiv ute «sette seg inn», kom kveldseto og kveldsetoarbeidet både for karar og kvinnfolk. Kveldseto var ein attpåskaute på dagsverket, men det var det ingen som aukra på, for kveldseto var mest all tid ei hugnadsstund, som fyllte alle med arbeidsglede, så det kunne lyse frå alle augo. Ho var arbeidsskule med god opplæring for dei unge i huset, og ho vart dei formaste skei´ for bygda- og slektshistorie ein kan tenkje seg, når dei gamle tok til å fortelja frå gammeltida og frå si eiga ferd gjennomn livet. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Jordbruk, Kunst og handverk

Albert Wadahl tegner

t12TORBJØRN MATHISEN: Aldri før har det vært så stort sprang mellom generasjonene som i dag. Men heldigvis finnes det noen ganske få som føler seg forpliktet til å knytte bånd mellom generasjonene. Som vil bevare de gamle minnene og på den måten skaffe dagens travle mennesker rotfeste. En av disse er Albert Wadahl (1893-1985) på Harpefoss. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Jordbruk, Kunst og handverk, Menn

Brenne eller bevare?

Ta vare på historia!

Ta vare på historia!

Når du ryddar i loft og kjeller – kva for papir skal du ta vare på for ettertida? I eit stort oppslag i Dølen seier arkivleiar Marit Hosar ved Opplandsarkivet at

sjølv om mykje kan virke privat, kan det også fortelje oss noko viktig om lokalhistoria, og den er det viktig å ta vare på. Anten det er dagbøker, brev, møteprotokollar eller hushaldningsrekneskap, slike ting kan seie oss noko om korleis livet var før, og det vil gje eit betre bilde av bygdehistoria.

Møt i Gammelbanken på Vinstra onsdag 29. oktober kl 1930. Der får du råd om kva du skal ta vare på. Fron kvinneforum arrangerer med lett servering og loddsal.

Kommenter innlegget

Filed under Informasjon

Berre ein månad att!

Fristen for å vera med på videokonkurransen til historielaget går ut 8. september. Du konkurrerer om 10 000 kr i preimiar. I Fron kan ein berre ause av tema for ein lokalhistorisk video. Mange gamle kjem aldri til å skrive ned minna dei har frå 30-talet, frå krigen, frå liv og arbeid i ei tid som hadde heilt andre verdiar og vilkår. Berre nokre steinar og stokkar står att av hus der dei levde og elska, song og sleit. Dei som nå er 80 år gamle, vart fødde i 1934 og var seks år gamle da krigen kom oppover dalen. Dei fekk ein barndom med rare klede og lite moro. Dei var 20 år gamle i 1954, da Elvis Presley slo igjennom saman med grammofonen. Dei var 30 år gamle da The Beatles hauka seg inn i hjarta. Dei har opplevd store klasseskilje i Fron, dei har kjørt i mange rare kjøretøy, dei lærte praktisk kunnskap som er i ferd med å bli borte. Korleis skal du oppbevare mat når du ikkje har frysar? Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Informasjon, Kunst og handverk