Tag Archives: dikt

Den halvt kongelege garden Tofte

Gustav Fröding fortel om litt av ei ferd i Fron vestfjell

gfkongen

Toftekongen og kongen. Ill. Lars Wellton

Den svenske diktaren Gustav Fröding (1860-1911) budde i Noreg i fleire år på starten av 1890-talet og vandra gjennom Fron vestfjell. Ein stor lyrikar, men han hadde psykiske problem og sleit med alkoholisme. Derfor oppheldt han seg på dr. Jens Torps Sanatorium på Suttestad på Lillehammer. I 1963 kom ei bok, Âventyr i Norge, der Fröding fortel underleg og morosamt om slit og språk og røynsler frå ein vandretur frå Gausdal til Gålå. Her er eit utdrag, omsett til «islandsk»:

Les meir

Éin kommentar

Filed under Biografiar, Kommunikasjon, Menn, Språk

Møt guten som vart send til Fron

Holberg kjem på besøk til Dale-Gudbrands gard. Du er velkomen, du ôg.

Ludvig Holberg monument in Oslo, Norway

Utanfor Nationaltheatret i Oslo, står han, Ludvig Holberg, saman med to av rollefigurane sine, Pernille og Henrik. Statua av Dyre Vaa vart avduka i 1939.

Bli med attende til 1600-tallet og møt ein gutunge som vart send til Fron frå Bergen. Han hadde mista foreldra sine, og verdiane i familien forsvann i ein brann, så 12 år gammal måtte Ludvig bu hos ein slektning på prestegarden i Fron. I to år. Dei to åra Ludvig Holberg var her, sette spor i forfattarskapen hans, sjølv om han nok mislikte seg blant frøningane. Og fredag 21. september kjem Holberg-klubben i Bergen på besøk til Dale-Gudbrands gard. Kl 20 er det kveldarrangement opent for alle. Her får du 1700-talsmusikk med Ringebu-kvartetten og forteljinga om Holbergs unge liv i Bergen og på Sør-Fron prestegard i åra 1696 til 1698. Fin bokutstilling med fleire fyrsteutgaver frå det rike forfattarskapet. Arrangementet er samarbeid med Fron historielag og Hundorp Kultur. Vel møtt på Dale-Gudbrands gard fredag 21.9. kl 20! Fri adgang.

holbergjubileet-050

Mange frøningar vil hugse det store Holberg-jubileet i Sør-Fron i 1998. Ein markerte og feira at det var gått 300 år sidan diktaren Ludvig Holberg måtte reise frå prestegarden attende til Bergen. Her ser du skodespelar Frode Rasmussen som Holberg og sokneprest Knut Kvidaland som seg sjølv i prestegardshagen.

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Informasjon, Kunst og handverk, Litteratur, Menn

Vil du vite korleis Peer Gynt vart til?

VKom til Veidarvon seterstue seks km sør for Gålå ved Peer Gynt-vegen søndag 6. august kl 1430. Historikar Narve Fulsås har sett nærare på breva som Henrik Ibsen skreiv, da han dikta fram historia om denne frøningen. Han er professor i historie ved Universitetet i Tromsø og er redaktør og hovudforfattar av Henrik Ibsens skrifter bind 12-15: «Brev 1844-1905».

Med i samtalen er også kunsterisk leiar i Peer Gynt-stemnet, Iren Reppen, og regissøren for framsyninga ved Gålå-vatnet, Sigrid Strøm Reibo. Programleiar: Carl Henrik Grøndahl. Etterpå kan du få kjøpt varm suppe. Velkomen!

Kommenter innlegget

Filed under Informasjon, Kunst og handverk, Litteratur

-Du kjem itte i jorda før dæm trakke de ner

Kari Bay Haugen og TVØst har laga en fin reportasje med Roger Slåstuen, Rasmus Stauri og Hans Petter Kleiven om Torger Iverstugun, som ble født i 1880 og døde i 1974. Han var en fremragende spillemann som komponerte 150 leiker, og i tillegg samla omtrent 350! Han var også politiker, – han var med og dannet arbeiderlaget i Skåbu og satt i kommunestyret. Han mente selv at det viktigste han hadde fått gjort, ikke hadde med musikk å gjøre, men at han var med og skaffet veg til Skåbubaklia. Tidligere hadde de bare en løpestreng over elva. Torger Iverstugun fikk Kongens Fortjenestemedalje i 1964.

Publisert her første gong 7. mars 2016

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Kunst og handverk, Menn, Musikk

Ho skal åt Moa på soldat-dansen

1465270_407382276031866_1580804662_n

Det er nok ikkje desse han diktar om, Ola Døl, men det kan vere ei fredeleg syndasefta med dugnad i lugomt ver.

Ola Døl dikta ei framifrå folkelivskildring om alt du kan sjå på ein fredeleg syndasefta når det er lekkert og lugomt ver – om onggutslamper og jenter som vrir seg, om n`Slette-Simen som kjem gå´n på tverten,  om dokka frå Bakke som kjem trippan, og om Guri Kroka som skal vitne om synda si: Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Kunst og handverk, Litteratur

-Ingenstann va de så fritt som på Hamrom

Men sør-frøningane freista på å få ut han Ola og huslyden hans

hamrom

Bilete frå 2004 viser eksakt kor Hamrom låg. Her er det berre hustufter og ope terreng som vitnar om slit og armod i svunne tider. Olstappen i bakgrunnen. Bruket vart fråfløtt på 1950-talet, og etter ein bytehandel med allmenningen i 1955 rydda etterkommarane på Hamrom seg nytt bruk ved sida av RV 255, ikkje langt frå Ruten fjellstue.

TORGER T. RISDAL/OLE CHR. RISDAL: Hamrom, som låg innunder Eldbjørgshaugen i Skåbu, vart rydda svært tidleg. Den fyrste rydningsmannen her var Ola Kampesæter, eller Sæteren, som var mest brukt i dagleg tale. Han Ola og ho Ragnhild vart buande på Hamrom all sin dag. Men han Ola døydde på ein stusseleg måte, og det gjekk slik til: Han hadde vore i Skåbu etter jordeple (poteter) ein dag noko seint på hausten, og det var mørkt da han rodde inn i båtdraget sitt. På vegen opp til Hamrom i tett skog hadde han nok forvilla seg, og kome bort frå vegen. Han hadde kome for langt nord, der det er eit fleire meter høgt svaberg. Der hadde han gått seg utfor i mørke, og dei fann han død nedunder berget dagen etter.

Les meir

Éin kommentar

Filed under Biografiar, Jakt og fiske, Jordbruk, Menn, Verksemder

De fanger den sulte ørret med ost

espedalsv

Espedalsvatnet sett fra Eggen. Foto: Ola Eggen.

OLA EGGEN: I 1920-årene ble det lansert en ny metode å fiske med krok på om vinteren. Det var meieri på Masovn i Svatsum på denne tiden, og avfall fra osteproduksjonen (kjuke) ble tømt ut i meieridammen. En oppvakt kar fra Espedalen la merke til at småfisken i dammen stimlet sammen og tok for seg av denne delikatessen. Det ville han prøve på Espedalsvatnet. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Jakt og fiske, Kunst og handverk, Menn