Tag Archives: dans

Nye skot på gammal rot

Møt spelemenn, songarar og dansarar i Fron for 26 år sidan

Sør-Fron spel NRKSlike program kjem nok NRK aldri til å lage meir. Året etter OL på Lillehammer gjorde NRK opptak som vart til to program om tradisjonsmusikken i Midt-Gudbrandsdalen. «Den har fra gammelt vært rik og blomstrende. For noen tiår siden var det like før tradisjonene ble borte, og alle krefter måtte settes inn for å redde en musikkarv. Programmet gir eksempler på folkemusikkaktiviteten i Fronsbygdene med fele, trekkspill, torader – i sang og dans.»  Klikk på bildet, så ser du programmet.

 

Kommenter innlegget

Filed under Kunst og handverk, Musikk

Reir for dei revolusjonære og for kaksane

Bøndenes hus og Folkets hus monument over klasseskille

Huskomheihuset. Foto: Hildegunn Ruset
Kaksereiret
 

RAGNAR ØVRELID: Dei staselege bygningane Folkets Hus og Bøndenes Hus på Vinstra, berre eit par steinkast frå kvarandre, bygde omlag samtidig, står i dag som monument over det klassedelte fronssamfunnet i mellomkrigsåra. Det var utenkeleg den gongen at arbeidarlaga og «distriktets jordbruksinteresser» skulle ha gått saman om eitt forsamlingshus. For bøndene stod Folkets Hus som symbol på revolusjonære omveltningar i bygda, på dei nye tider som hadde rista det gamle maktgrunnlaget deira. For arbeidarar og småbrukarar var Bøndenes Hus eit kaksereir, eit fortidsminne om herredøme over bygda. Les meir

2 kommentarar

Filed under Verksemder

– Vi held oss unna det kulturelle

Per Gynt-stemnet la lista for høgt

PG10RAGNAR ØVRELID: Heilt frå starten og til Peer Gynt kom til Gålåvatnet i 1989, var Peer Gynt-kvelden sjølve blomsten i knappholet, den som gav stemnet eit kulturelt alibi, store utgifter, men små inntekter. Kveldene hadde ein imponerande kvalitet, framståande og taleføre folk deltok saman med skodespelarar, musikarar og artistar frå dalen og utanfrå. I mange år var folkedansgrupper frå andre land eit fast innslag. Les meir

Éin kommentar

Filed under Kunst og handverk, Verksemder

Trekkspillet til Oddvar Nygaard brant også

dalseterbrann

Dalseter i Espedalen brant i 1963.

ASBJØRN RINGEN: Trekkspillet til Oddvar Nygaard gikk med under storbrannen på Dalseter fjellstue natt til 17. januar 1963. Fjellstua brant helt ned, men utrolig nok gikk det ikke med liv. Men store materielle verdier gikk tapt. Dalseter var fullt av gjester da det begynte å brenne. Oddvar Nygaard og Reidar Barheim hadde spilt til dans om kvelden, slik de ofte gjorde. Det skulle de også gjøre kvelden etterpå og satte igjen sakene sine da de kjørte hjem. Bare et par timer seinere stod hotellet i lys lue. Les meir

2 kommentarar

Filed under Biografiar, Kunst og handverk, Menn, Musikk

Dagboka til Anton

anton

Anton Granmorken med nysykkelen

NORA STORMYRBAKKEN: Ungdom i dag vil skratte av følgjande:

Været en tur paa Harpefos og Jensbakken efter rammelist m.m. Det er første gang jeg har været paa Harpefos.

Anton Granmorken bur i Ruste og er 18 år! I 1912 kjøper eldstebroren Emil sykkel. Året etter, medan Emil er på militærteneste, leier Anton sykkelen for kr 10.-. Dette gjev han ny fridom, han syklar stadig til Vinstra og i blant til Otta. I 1914 skriv han stolt:

Idag har jeg kjøpt cyklen av Emil for kr 80.- til odel og eie.

I 1915 er han for første gong på Lillehammer, «meget at se».

Eit liv, ein lagnad, ei dagbok. Ei sorg over grandonkelen eg aldri møtte. Anton Granmorken byrjar å føre dagbok som 18-åring, 1. januar 1911. Her møter vi livet i Nord-Fron dei fyrste tiåra av 1900-talet: «Det er haarde og mærkelige tider, som den atfortærende krig har bragt ogsaa til vort land, dyrt og ikke at faa omtrent alting. Efter nytaar blir rationering indført, saa det ser mørkt ut» (31.12.17). Les meir

2 kommentarar

Filed under Biografiar, Jordbruk, Kunst og handverk, Menn

En masurka oppå lasset

masurkaPÅL KLUFTEN: Efter spillemannen og turistføreren Ola Moløkken, Garmo, har jeg tegnet op ovenstående stemningsfulle «Gjendemasurka». Da byggmesteren Ivar Vetlseter frå Vågå hadde tatt på sig å bygge Turistforeningens hytte Gjendebu, var han litt i beit for å fraktet materialene, vilt og uveisomt som det er langs Gjende. Men han fant på råd. Han la op tømmeret i en flåte, la dører, vinduer og ovner til hytten ovenpå, og øverst reiste han en diger bjerkebuske til seil. Og da han fikk bør, seilte han hele stasen i ett til Gjendebuodden; men på toppen av «skuta» satt Ivar sjøl og spilte ovenstående «Gjendemasurka.» Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Kunst og handverk, Menn, Musikk

Krakkstettvalsen og stortuspen

Han Knut knurra under springleiken

knust2

Her har´n Knut Haugastugun dansa

PÅL KLUFTEN: Knut Haugastugun var fra Nord-Fron og i sin tid en svær dansekar. Han ville dessuten gjerne slåss på dansemoroene, for når det var moro, så skulle det være moro til gagns. Han hadde to slags danser som spesialitet, – den ene var «Krakkstettvalsen»; i den spente han stettene unna krakkene, og så var det «Stortuspen», da gikk det villere til. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Menn, Musikk

Ho skal åt Moa på soldat-dansen

1465270_407382276031866_1580804662_n

Det er nok ikkje desse han diktar om, Ola Døl, men det kan vere ei fredeleg syndasefta med dugnad i lugomt ver.

Ola Døl dikta ei framifrå folkelivskildring om alt du kan sjå på ein fredeleg syndasefta når det er lekkert og lugomt ver – om onggutslamper og jenter som vrir seg, om n`Slette-Simen som kjem gå´n på tverten,  om dokka frå Bakke som kjem trippan, og om Guri Kroka som skal vitne om synda si: Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Kunst og handverk, Litteratur

Dei underbuande: Felespel ved Furusjøen

fursjoen

Sett rauluva rang på hovudet! Bilde frå Furusjøen rundt.

IVAR KLEIVEN: Huldra hadde godhug til å halde seg på setrene innover mot Furusjøen og Rondane, og det var ikkje lenge mellom kvar gong budeiene merkte at ho var framme. Så var det ein kveld mosefolket kom ned frå fjellet. Da fekk dei høyre levande friskt felespel oppe på ei haug.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Folketru, Musikk

Bjørnen på Jostugusalen

53283_119993818065255_8263221_o

Jostugu låg opp frå elva Augla i svingen vest for butikken.

GUNNAR LIEN: I Jostugun var det alltid folk som rak innom for å få seg ein kaffikopp og slå av ein prat. Særleg var det populært blant karane å spela kort om kaffi. Det var nok mest kortspela 101 og 5-kort det gjekk i. Og oppe i andre høgda, på Jostugusalen, vart det arrangert dansefestar. Pipa stod midt i huset slik at dansen gjekk rundt pipa. Men Mathea som var stor og før, kunne vera ei ganske så bestemt vertinne. Det vart sagt at på ein ball eingong var det to karar som rauk i hop og slost. Da vart Mathea så harm at ho tok ein under kvar arm, og bar dei med seg ut på garden. Les meir

Éin kommentar

Filed under Biografiar, Kvinner, Menn, Verksemder