Category Archives: Kommunikasjon

Rustværar som utvandra til Inderøy

Frå 1836 til 1840 var det uår og naud i Gudbrandsdalen

Tarud i Ruste. Det var her familien reiste ifrå. Til høgre ser vi steinfjøset frå 1867, bygt av Hans Poulson, bror til Ole som drog nordover. Hans skal også ha bygt gammelstugu i Tarud, som vart rive rundt 1970. Stabburet til venstre har vi ikkje opplysningar om. I dag er det Hans Erik Tarud som er eigar av garden. Foto: Ole Chr. Risdal

ANDERS HAUGEN/ÅSHILD VANG: For tre år sidan kom det ein laurdag to frå Inderøy som søkte slekt i Ruste. Ole Brandstadmyren var namnet dei kunne oppgje. Det tok litt tid før eg kunne plassere den karen. Det viste seg at han var av den gamle Tarudslekta, den som hadde Tarud før Ole Gryttingslien kjøpte den av Pål Hansson Tarud i 1895. Pål, som også var skulemeister i Ruste, hadde ikkje eigne barn og selde garden. (Les om han i Årbok for Gudbrandsdalen 1982 s. 73.) Ole Poulson Brandstadmyren var onkelen til Pål. Ole var nummer tre av ein syskenflokk på fire. Alle syskena vart gifte og har mange etterkommarar i Ruste og Amerika, men også på Inderøy i Trøndelag, dei som denne historia handlar om. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Kommunikasjon, Kvinner, Menn

Soldaten kasta kjerringa si utover

Historia om Harpefoss bru

Harpefoss-brun269_1500

ARVE SKURDAL: Ein skulgut, Morten Steindala, hadde klatra ut i ei furu som heng utover berget på solsida sør for Harpefossbrua og skulle gjera sitt fornødne. Da kom Pål Strand forbi. Morten hadde nok erta han. Pål vart sett på som ikkje heilt  rett, og det går mange historier om han. Han brukte å ha med seg ei lita øks. Da han såg guten som satt uti furua, tok han øksa og la an å hogge på furua. ”Nå skit du siste gongen ” sa han. Guten vart sjølvsagt livande redd. Lærar Kjeserud kom forbi og såg kva som gjekk føre seg. Han visste at Pål var glad i skråtobakk. ”Kom hit nå Pål, så skal du få ei bust”, sa han, og da var guten redda. Furua står der den dag i dag, og skorroa etter øksa er synleg. Furua har vore kalla Mortensfurua, skriv Pål Kluften. Foto syner at furua nesten ikkje har vakse på over 100 år. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Kommunikasjon

Kampen for vatnet i Sødorp

Historia om eit 300 år gammalt prosjekt

dsc_0708_edited

Foto frå Fjuken, Arve Danielsen

JOHANNES BRANDVOL: Få bygder har vore meir avhengig av vatning enn Sødorp i Nord-Fron. Her er åkrane solvende og ofte bratte. Med den tørkesvake jorda og den mest årvisse forsommartørken er det oftast vassmangel som sett grense for avlingane. Vatningsveiter kravde mykje vatn, og dette kom ofte frå ein bekk som tørka inn når det var mest bruk for vatnet. Tjønner som låg lagleg til, vart difor demt opp for å tene som vassreservoar, og Avstjønna på Sørdorpfjellet var ei av desse. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Jordbruk, Kommunikasjon

Fjellpilten

fjellpilten2

Fjellpilten ved Toftsetra i 1965

NILS CHR. STEIG: Norges første og eneste rullende butikk ble etablert i 1965, da den første Fjellpilten så dagens lys. Dette var en gammel buss som ble innredet med kjøledisk og hyller med varer av alle slag. Pilten gikk i rute innover fjellet hele sommersesongen og var et kjærkomment servicetilbud til hyttefolk og budeier i de neste 20 år.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Kommunikasjon, Verksemder

Dyktig pianist, kjelker, tlf Vinstra 837

Slik markedsførte de seg for 60 år siden

RVins

Gjennomgangshotell. Ukjent uttrykk i dag. Kanskje for å skille fra høyfjellshotellene, der gjestene gjerne slår seg ned i flere dager?

Et bevis på de driftige gudbrandsdølers initiativ og virke for turisttrafikken gjennom dalen er den ferdigbyggede høyfjellvei, Lillehammer-Harpefoss-Vinstra, som ble åpnet sommeren 1956. Veien har populært fått navnet «Hotellveien» – først og fremst på grunn av at det er hotellene som har gått sammen om å bygge den, men også på grunn av at den knytter flere av de kjente hoteller og fjellstuer sammen til den mest konsentrerte samling hoteller i Norge. Kapasiteten langs denne turistrute representerer mere enn 1200 gjestesenger i alle prisslag og ikke mindre enn 700 senger i turist- og høyfjellsklassen. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Kommunikasjon, Verksemder

Overtrette byboere blir friske i Fron!

Men febersyke mennesker bør holde seg borte fra høyfjellet

images

Johan Sørensen

JOHAN SØRENSEN 1905: Efter en syv måneders jakt helt ned til Egypt kom jeg meg mere død enn levende hjem til Norge, – og livnede opp igjen på Toftesæter-kjølen – det fjellplatå i Gudbrandsdalen hvor nu en rekke av landets betydeligste høifjellssanatorier er anlagt. Østsiden av de norsk fjell og måske særlig Gudbrandsdalsplatået, som ligger lengst mot øst og fjernest fra kystfjellenes ismarker, frembyr, sammenlignet med Alpene, i virkeligheten mange fordeler. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Kommunikasjon, Kunst og handverk, Menn

Frå Kvikne til Lillehammer i 1849

Når folk drog heim att, hadde mange fått fylt på brennevinsdunkane sine

Kongslipostkost

«Men verst var vegen åt Kvikne. Frå Lo tok vegen oppigjennom Kongsli, og der kunne vi køyre berre med halve lass.» Postkort frå Kari Klevstadbakken/Vegar Skar.

PER ÅSMUNDSTAD d.e. (1839-1920): Å køyre frå Kvikne åt Vetlhåmår tok minst to dagar. Det var berre ein gang om året vi gjorde bytur. Det var i mars. Vi køyrde nedpå isen synnafor Harpebrua og fòr som regel isen heilt nedpå utover Losna’n og åt Bådstø på Tretten. «Randkleivstromen» (strøm i Laugen ved Randkleiv i Ringebu) kunne vera farleg, men til vanleg køyrde dei der au. Tre og fire bønder slo seg i lag.  Ingen reiste åleine. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Kommunikasjon, Menn, Verksemder