Category Archives: Menn

Dei ville helst ha blitt på Veikle

Dei gamle fekk bu i eit gardsmiljø

veiklegamleRAGNAR ØVRELID: Veikle var gamleheim i Nord-Fron til 1962, da kommunen selde garden. Det kunne vere over 30 pasientar her. Dei gamle fekk bu i eit gardsmiljø. Anna Kjæstad var den siste styraren på Veikle. Ho fortel om dagleglivet der frå 1932 til 1962: – Det var innlagt vatn i hovudbygningen, men for lite, så heile tida måtte det kjørast. Så skulle dei varme vatnet i kjøkkenet og i eldhuset til pasientstellet. Det hadde eit badekar, som dei måtte bere frå rom til rom. Om vinteren fraus ofte  utslagsvasken, så skittenvatnet og dei gammeldagse dostolane måtte tømast på utedoen. Vassklosett var det ikkje på Veikle.

Les meir

Éin kommentar

Filed under Biografiar, Kvinner, Menn

Albert Wadahl tegner

t12TORBJØRN MATHISEN: Aldri før har det vært så stort sprang mellom generasjonene som i dag. Men heldigvis finnes det noen ganske få som føler seg forpliktet til å knytte bånd mellom generasjonene. Som vil bevare de gamle minnene og på den måten skaffe dagens travle mennesker rotfeste. En av disse er Albert Wadahl (1893-1985) på Harpefoss. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Jordbruk, Kunst og handverk, Menn

En Mand, som gjorde sin Stand Ære

Minneord over husmann Simen Tungen (1821-1912)

UKJENT AVIS 1912: Husmand Simen Tungen døde 27. Mars i en Alder av 93 Aar. Hans hustru Marie Amundsdatter overlever sin Mand. Hun er 2 Aar ældre og født 1819. De havt 9 Barn, 49 Barnebarn og 64 Barnebarnsbarn, ialt 122 Efterkommere. Av disse ere 16 døde. Simen og Marie blev gifte i 1844 og har altsaa levet sammen i 70 Aar. Avdøde og hans Hustru har været usedvanlig flinke og bra Mennesker og i smaa Kaar arbeidet sig op til Velstand. Simen Tungen har fra sin Ungdom av været Husmand under Harildstad. Han begynte hos gamle Jon Harildstad og fortsatte i hele Tjøstels Tid og nu sidst hos nuværende Jon Harildstad. «De har været lækre Folk alle tre, og jeg har aldrig hat nogen ubyt med nogen av dem» sa Simen, sidst vi talte med ham. Under en Samtale vi hadde med Simen Tungen for flere Aar siden fik vi ham til at fortælle litt om sig selv.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Jordbruk, Menn

Amundsteinen

Ho tør ikkje rope på sonen sin i frykt for at han kan dette i elva

stein

Toftelva rett under Amundsteinen mot Toftsetra. Foto: Rasmus Stauri

ARILD MAGNE LARSHAUGEN: Når ein går Sørensenvegen i Nordre-Lia, ligg det ein stor stein utpå bergkanten ved øvre Haustsetergrinda med Toftelva 80-90 meter loddrett under. Denne steinen fekk namnet sitt frå ein liten gut som var med mor si på Hovlistugusetra på seterstulen Hovdlisetra på andre sida av elva. Les meir

3 kommentarar

Filed under Biografiar, Kvinner, Menn, Setring

Tysk spion som forberedte felttoget?

Sigurd Sande i Sikkilsdalen fulgte ham rundt i 1939

DØLEN 6.4.1970: Sigurd Sande blir 80 år i dag, han er født og oppvokst i Sikkilsdalen, og alt som guttunge tok han turer både til Memurubu og Gjendebu. Da han kom i skolealderen, måtte han vinterstid være ned i Skåbu, men om våren bar det til fjells igjen. Han ble etterhvert mye benyttet som turistfører både på ski og til fots. Det kom godt med at Sigurd kunne gjøre seg forstått både på engelsk og tysk. Lengste turen Sigurd kan huske å ha vært med på, var sommeren 1939. Da fulgte han en tysker fra Sikkilsdalen til Bessheim, over Randsverk til Høvringen, videre til Rondablikk og sørover fjellet til Hundorp. Derfra tok de toget til Vinstra, reiste opp til Fefor og gikk til Skeikampen og videre sørover Gausdalsfjellet til de kom ned ved Tretten stasjon.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Jakt og fiske, Kommunikasjon, Krig, Menn

Like pirkete som hardangersaum

Einar Pettersen bygger fly i garasjen

GUDBRANDSDØLEN 22.8. 1987: – Du får begynne å hekle eller knytte tepper, sa kona. Men slikt pirk er ikkje noko for meg, seier Einar Pettersen, pensjonert vinstravær på 64, smattar på pipa og tek seg ein femminutt frå hobbyen i garasjen. – Flydilla? Tjaaa … dreg han på det og stryk med kjærlege fingrar over sin sjølvbygde Colibri MB2. I fjor vår gjekk han i gang ned bygginga i garasjen. Nå står skroget der, eit lite kunstverk i finér og furulister, møysommeleg og nøyaktig saga ut etter millimetermål og ihoplimt. Ennå manglar vengene og understellet før heile flyet skal trekkast med finér og nylonduk.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Kommunikasjon, Menn

Svenskekongen forlovet på Gålå?

Han kjørte seg i alle fall fast ved Wadahl

Var hun på Gålå i all hemmelighet i 1975, tre år etter at de traff hverandre?

GUDBRANDSDØLEN 26.3. 1975:  Kong Ćarl Gustav av Sverige tilbringer påskeferien på Golå. der han har leid en hytte ca 300-400 meter fra Golå høyfjellshotell. Svenskekongen kom mandag pr bil, og oppholdet blir behandlet som den største statshemmelighet. Svenskekongen er i følge med en kvinne og en mann, men hvem de to er, har det ikke lyktes å bringe på det rene. I den senere tid har spekulasjonene gått høyt den svenske pressen om svenskekongen har i sinne å forlove seg. Tidligere i vinter var han på ferie i Sveits sammen med Silvia Sommerlath, og spekulasjonene på Golå er nå om det er henne han er sammen med denne gangen.

Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Menn

– Fron er en ulykkelig og fordervet bygd

Talet på «uægte fødte børn» forskrekka Eilert Sundt

Eilert Sundt (t.h) hadde ein disputt med Per Chr Asbjørnsen (t.v) kalla Grautkrigen. Dei fann at ein duell måtte til. Asbjørnsen hadde som utfordrar rett til å velgje våpen, og han valde – magen! Til jubel frå publikum og duellantane sjølv klaska dei saman mage mot mage.

ELDRID BRANDVOL:  I Fronsbygdene var det ikkje noko uvanleg å ha både eitt og to barn saman før giftarmålet. Heller ikkje ser det ut til å ha vore til ulempe på ekteskapsmarknaden om ein hadde eit barn «fyryåt». Utan blygsel fortalte folk om barn født utanfor ekteskap, om folk som budde saman utan å vera gift, noko som var straffbart etter lova.  Bygdafolk flest såg ikkje på det å få barn utanfor ekteskap som ei ulykke. Det var helst blant dei «kondisjonerte» ei slik oppfatning var rådande. I Nord-Fron var det svært få personar av denne gruppa, og meiningane deira om samliv hadde vondt for å slå gjennom blant «almuen».  Les meir

Éin kommentar

Filed under Biografiar, Kvinner, Menn

Eg håpte det snart ville kome eit nytt gravøl

Ein barndom på eit av dei dårlegaste bruka i Sødorp

øyakleiva30

Øyakleiva omlag  1930. Foto: Pål Kluften frå Paul Henrik Hage: Gamle bilde frå Sødorp

OLA KLÅPBAKKEN: Øyakleiva heiter eit lite nedlagd bruk øvst oppe i Sødorp. Dette er barndomsheimen til Magnus Været, og her budde han fram til 1957. Då vart bruket nedlagt og fråflytta. Fredag 28. juni 1929 kom dei nye eigarane til Øyakleiva. Det var Marie og Halvor Været med tre ungar, to kyr og ein kalv. Magnus var då tre år. Ho Martha, syster hans, var fem år, og bror han , Ole, var berre eitt år. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Jordbruk, Kommunikasjon, Menn

Han skaut hol i brennevinskaggen

Og  så vart det brått slutt på julefeiringa

tc3b8nneOLE CHR. RISDAL:  På 1800-talet var det ein som heitte P. Carlsen Foss som sette i gang ei større tømmerdrift i Skåbu. I samband med dette verserer det ei spesiell julehistorie. Det var på slutten av ei julehelg, og det hadde vore vel mykje turing på Hølmyra. Dei som var med skulle vere ein tømmerhusbond til Carlsen, ein del av hoggarane hans som låg der, samt eit par bygdekarar. Det lei så langt uti jula at drifta skulle vore i gang att. Men karane hadde enno att ei kagge med brennevin som dei sat og godgjorde seg med, og somme hadde nok sovna óg. Les meir

Kommenter innlegget

Filed under Biografiar, Menn, Verksemder